Dạy chữ gắn liền với phát triển tư duy hoàn thiện cho trẻ (Phương án 0 tuổi)

Việc dạy chữ cho trẻ được thực hiện đúng giai đoạn sẽ đem lại hiệu quả bất ngờ cho các bậc phụ huynh, và trẻ nhỏ cũng có đc nhiều cơ hội phát triển vượt bậc so với trẻ cùng lứa không được áp dụng giáo dục sớm (chính xác là giáo dục đúng thời điểm). Tuy nhiên, không chỉ đơn giản dạy chữ cho trẻ, bản thân trẻ cần được phát triển tư duy toàn diện. Những lưu ý dưới đây, nếu bạn thực hiện đầy đủ, chắc chắn bạn sẽ dạy con thành công.

1. Dạy từng bước một theo hệ thống

Dạy chữ mà không dạy theo hệ thống đúng đắn, sẽ bế tắc, hoặc không phát triển hết khả năng của trẻ. Từ khi là em bé mới lọt lòng, dạy chữ là tốt nhất. Chúng ta hãy dạy chữ cho trẻ và dạy cách suy luận đúng đắn cho trẻ. Hãy theo các bước sau đây.
1- Bước chuẩn bị. Chuẩn bị tinh thần, thể lực, ý thức nhất định để trẻ có thể học tập.
2- Bước thứ nhất- Đọc đơn từ
3- Bước thứ hai- Đọc chữ theo hàng
4- Bước thứ ba- Đọc câu văn ngắn.
5- Bước thứ tư- Đọc câu/ đoạn văn dài. Không có giới hạn chuẩn từ mấy tuổi.
Hãy bắt đầu ngay, thậm chí từ khi trẻ vừa tròn 6 tháng. Càng bắt đầu sớm, tố chất cao càng dễ tiếp thu. Bắt đầu muộn, tố chất giảm dần, không đạt hiệu quả cao bằng.

Sau đây là giai đoạn chuẩn bị.
1- Bước chuẩn bị- Sớm nhất là khi trẻ 6 tháng tuổi, dán bảng chữ cái lên tường. Lấy ngón tay chỉ từng chữ, đọc phát âm chữ cái đó cho trẻ nghe. Mỗi ngày 4,5 lần, mỗi lần không quá 1 phút. Mới đầu trẻ không tỏ ra quan tâm hay không, nhưng chắc chắn hình thành đường phản hồi trong não của trẻ với chữ, sau này sẽ thành em bé thích quan tâm đến chữ. Cũng khoảng thời gian này, mua sách tranh cho trẻ, hai mẹ con cùng xem, mẹ đọc cho bé nghe.
Nhất thiết ngày nào cũng phải dành thời gian đọc sách cho bé, đọc đi đọc lại các quyển sách đó. Lúc đọc, lấy ngón tay chỉ vào từng chữ, đọc chậm rãi cho trẻ nghe. Sách tranh thì chọn quyển có chữ in to, số chữ ít. Như vậy, trẻ làm quen và thích sách sách, hình thành tố chất thích đọc sách, nuôi dưỡng khả năng tập trung.

2. Để phương pháp giáo dục từ 0 tuổi phát huy hết tính hiệu quả

1. Nói chuyện
Sau khi sinh, hãy nói nhiều câu chuyện phong phú cho bé nghe. Chỉ và dạy tên từng đồ vật xung quanh cho bé. Bé được hỏi, nói chuyện nhiều từ tấm bé, lớn sẽ có khả năng nói chuyện đến ngạc nhiên.

2. Ẵm bế bé ra ngoài
Bế ẵm bé đi ra ngoài, nói kể cho bé nghe nhiều về các đồ vật bé nhìn thấy. Khi đi ra ngoài, không phải chỉ đặt bé trong xe nôi đẩy đi, mà hãy bế bé bằng đôi tay của mẹ thì tốt hơn. Kề da áp thịt với bé, được nghe tiếng nói âm thanh bên ngoài, trẻ sẽ lớn thành em bé thông minh.

3. Kể chuyện cổ tích
Hãy kể cho bé nghe nhiều chuyện cổ tích. Không được nghĩ rằng chuyện cổ tích toàn chuyện nói dối, không lô gic kiểu như cậu bé sinh ra từ quả đào; hoặc vặt cái bướu trên má đi dễ dàng; hoặc là vãi tro lên cây lại nở ra hoa… những cái thiếu thực tế… nghĩ như vậy là không nên. Chuyện cổ tích càng có tính phi hiện thực, lại càng làm cho trẻ phát triển khả năng lý giải thế giới trừu tượng, thế giới hư cấu, thế giới không tưởng.
Tranh vẽ, tiểu thuyết cũng đều toàn là sản phẩm tưởng tượng ra, đâu có thật. Nếu không lý giải thế giới hư cấu, thì văn hóa không có tính sáng tạo. Con người trần tục quá không hiểu được nghệ thuật. Một hiệu quả nữa của việc cho trẻ nghe chuyện cổ tích, đó là, trẻ nghe bằng tai và lý giải câu chuyện. Trẻ hiểu rõ nội dung câu chuyện, tưởng tượng ra bối cảnh. Nếu như mẹ kể diễn cảm, bé cười, bé hồi hộp, hoặc ngân ngấn nước mắt… tức là tấm lòng cảm nhận câu chuyện trong bé cũng được lớn dần lên theo.
Cứ như vậy, bé trở thành người biết lắng nghe câu chuyện mà người khác nói, khi đi học, sẽ biết lắng nghe lời thầy cô giáo giảng/ nói.

4. Cho xem sách tranh
Từ khi bé khoảng 4,5 tháng, hãy mở trang sách tranh trước mắt bé, nói đơn từ, từ đơn giản về hình vẽ trong sách cho bé nghe. Chỉ cần trong một thời gian rất ngắn là được.
Không phải là đưa cho bé quyển sách rồi bé muốn làm gì thì làm. Hãy mở quyển sách ở đúng tầm mắt bé nhìn thấy, và mẹ phải nói/ đọc/ kể cho bé nghe về hình vẽ trong sách.
Làm như vậy, mới đầu thì trẻ có vẻ chả quan tâm gì lắm, nhưng chắc chắn trong não trẻ hình thành đường phản hồi với sách tranh, khoảng trên dưới 1 tuổi, nhìn thấy sách tranh là bé tỏ thái độ rất sung sướng.
Có người viết thư cho tôi hỏi: Mẹ bé biết giáo dục trẻ từ 0 tuổi rồi, nhưng tới khi trẻ 18 tháng mới cho bé xem sách tranh, thì bé chả biểu lộ quan tâm gì tới sách cả, không biết phải làm thế nào.
Thực ra, đột nhiên muốn bé thành đứa trẻ yêu thích sách ngay là không thể. Trong một thời gian dài, hàng ngày cho bé nhìn/ xem sách tranh, dần dà mới hình thành đường phản hồi trong não về sách, phải chờ tới khi đó mới thấy bé có biểu hiện thích sách.

5. Làm quen với bài hát nhạc hay, tranh đẹp
Mỗi ngày cho bé nghe 1,2 lần những khúc nhạc nổi tiếng. Và trong phòng nên treo một vài bức tranh đẹp, hoặc tác phẩm điêu khắc. Không phải chỉ có treo lên trường là xong, mà quan trọng là kể cho bé nghe về bức tranh, tác phẩm điêu k hắc đó.
Tranh thì nên treo thay đổi những bức khác nhau. Ít nhất mỗi tháng thay tranh một lần thì hơn.

6. Hàng ngày dẫn con đi bách bộ
Bé lên 1,2 tuổi, hãy dắt bé đi bộ hàng ngày. Khoảng thời gian này, không phải chỉ dắt bé lẽo đẽo đi bộ ngoài đường, mà hãy vừa đi vừa nói chuyện với bé. Bé nhìn thấy cái gì, hãy kể cho bé nghe về đồ vật đó, cây cỏ đó. 1 hòn sỏi, 1 bông hoa cỏ dại… hãy lấy đó làm đề tài để nói chuyện với bé. Để nói chuyện được, bố/mẹ bé phải học trước.
Ví dụ như, các mẹ nhất thiết nên đọc cuốn “Sách hiểu về các loại hoa trong cửa hàng hoa” của nhà xuất bản Koudansha. Có bà mẹ đã làm con mình yêu thích thiên nhiên từ cách làm như vậy.
Thế nhưng, không phải chúng ta nhồi nhét vào đầu con kiến thức tự nhiên, mà là khơi gợi sự quan tâm thích thú của con tới các sự vật hiện tượng tự nhiên nên mới kể/ nói chuyện với bé về các chủ đề như vậy. Cậu bé Karl sau này rất thích thực vật, học hỏi nhiều về thực vật, động vật, và rất am hiểu trong lĩnh vực này.

7. Không doạ dẫm
Không kể những câu chuyện làm bé sợ. Không được dọa kiểu như Không ngoan thì quỉ nó đến đấy/ hoặc mẹ mìn đến bắt đi đấy! Làm như vậy sẽ gây tổn thương lớn trong lòng các em bé. Với trẻ như vậy, học lớp 3,4 tiểu học cũng không dám đi toilet một mình.

8. Không dùng từ cấm đoán, ngăn cấm
Chúng ta hãy cố gắng nuôi dạy trẻ mà không dùng đến các từ phủ nhận, cấm đoán trẻ. Bố mẹ thường hay nói một cách vô thức với con “Nguy hiểm lắm, cấm dùng kéo” hay “không được xé giấy” “ Không được đi ra ngoài”.
Cách nói đó là cách cấu ngắt đi những cái mầm tích cực của trẻ. Nếu trẻ muốn dùng kéo, mẹ hãy cảnh giác cao độ ngồi trông con cầm kéo, dùng kéo. Nếu trẻ muốn ra ngoài sân, cứ cho trẻ ra ngoài. Việc nguy hiểm, cũng nên cho trẻ thử trải nghiệm thì hơn. Nếu dạy con chỉ trong chừng mực né tránh, thì khi lên tiểu học, bé chả làm được gì, bố mẹ có rời mắt ra thì lại thành lo.

9. Không phủ nhận
Trước mặt mẹ của bạn khác, các mẹ hay nói “Con nhà tôi chả chịu ngồi yên gì cả” “Nó chả muốn làm cái gì” “Nó chả nghe lời”… Chúng ta nên tránh cách nói phủ nhận con cái kiểu như vậy. Đây là những lời nói tuyệt đối không được nói ra miệng, trước mặt các con. Trẻ sẽ lớn lên thành đứa trẻ đúng hệt như nó nghe thấy mẹ nó nói.

10. Khen là khen hành động
Ngược lại, cũng không được khen kiểu như “Con tôi là đứa rất cừ khôi!”. Nghe được vậy, trẻ sinh ra tự cao tự đại. Chúng ta không khen các con, mà khen hành động/ việc làm mà các con làm được. Có thể khen như thế này “Con đã làm rất tốt đấy! Cố gắng ghê cơ!” khi ta chứng kiến một việc làm/ hành động cụ thể của con, công nhận sự cố gắng nỗ lực của con, và sau này, trẻ lớn lên cũng biết công nhận nỗ lực cố gắng của người khác.

11. Không cho trẻ xem TV (trẻ là em bé sơ sinh)
Chúng ta không nên cho trẻ xem TV. Cho trẻ sơ sinh xem TV là phá hoại cấu tạo đại não của trẻ- đoàn giáo sư đại học quốc gia Úc đã phát biểu như vậy. Hơn nữa, có cảnh báo rằng, từ màn hình TV điện 220V phóng ra tia âm cực có hại với phần lá não trước của người (là phần khả năng tư duy), tích nhiều tia âm cực lại, khoảng vài chục năm sau sẽ sinh ra bệnh máu trắng.
Ở Nhật, cũng có kết quả nghiên cứu rằng, nếu cũng cho trẻ sơ sinh xem TV, hại đại não, có khuynh hướng trẻ bị tự kỷ cao. “ Xin đừng gửi con cho TV”

12. Dạy chữ từ sớm
Trẻ sơ sinh dạy chữ càng sớm càng tốt. Cách dạy chữ như đã trình bày ở “cách dạy chữ cùng khả năng suy nghĩ”, các bạn tham khảo thêm. Trẻ đọc thành thạo thì sau này dạy dỗ suôn sẻ hơn nhiều. Để tạo cho trẻ khả năng đọc tốt, hãy tập cho trẻ đọc thầm sớm.
Tốt nhất khoảng 4,5 tuổi trẻ biết đọc thầm thì sau này khả năng đọc rất tốt. Tuy nhiên, khi dạy chữ cho trẻ 1,2 tuổi, có 1 điều phải hết sức lưu tâm, đó là đường cong trưởng thành. Càng gần mốc 0 tuổi, thành quả hầu như không lộ ra bên ngoài, nhưng khi lớn lên rồi, trẻ vượt lên khác hẳn đứa trẻ bình thường khác.
Mong các bạn hãy biết và cho bé được chuẩn bị trong một thời gian, từ khi thấy mặt chữ khi mới lọt lòng, tới khi có thể đọc được sách.
Ngoài ra, cần phải chuẩn bị tinh thần sẵn sàng như sau
1- Mẹ phải nói chuyện thật nhiều với bé
2- Mẹ phải đọc sách cho bé nghe/xem
3- Quan trọng nhất là phải lặp đi lặp lại các câu chuyện, tới khi trẻ biết nói thì cho trẻ kể lại. Trẻ biết kể tóm tắt lại chuyện, là việc cực kỳ quan trọng, nên cần phải nỗ lực nhiều. Học sinh lớp 4 tiểu học cũng có nhiều em không biết tóm tắt câu chuyện. Những trẻ em đó, khả năng tư duy nghèo nàn, cho viết văn cũng không viết được bài văn xuất xắc. Từ khi trẻ 2,3 tuổi, hãy tập cho trẻ nhắc lại/ kể lại chuyện mẹ đã kể.

13. Dạy đi dạy lại, lặp đi lặp lại
Để phát triển năng lực của trẻ, cần thiết phải lặp đi lặp lại cùng một việc/ chuyện.
Các bạn nên biết, là để trẻ học tập trung được, cần ít nhất 3 tháng. Ví dụ nhớ hết mặt chữ của bảng chữ cái 49 chữ Nhật, và hứng thú đọc chứ không phải ê a đánh vần sách tranh cũng cần ít nhất 3 tháng.
Là bởi vì, não người có chức năng như vậy. Con người, để trở nên làm được việc gì đó dễ dàng một cách vô thức, thì các tế bào thần kinh đại não phải nối kết với nhau, đan chéo với nhau tạo thành một mạng lưới thống nhất chặt chẽ.
Hình thành mạng lưới xong, thì sự việc mới dễ dàng được xử lý. Mạng lưới này các tế bào thần kinh kết lại thành bó, để cho các dây khác không làm rối cần phải có 1 màng chất béo bao bọc lại.
Để được như vậy, cần phải có khoảng 100 lần kích ứng, nhưng không phải kích ứng liền một lúc 100 lần trong một ngày. Hình thành kết hợp các bó dây thần kinh đó, một ngày không hình thành được, mà cần ít nhất 3 tháng.
Để biết lộn xà ngang kiểu từ dưới lộn lên trên một cách dễ dàng, phải mất 3 tháng. Để đánh đúng quả bóng bàn về hướng mình chủ định muốn, cũng phải mất 3 tháng. Để nhớ bảng cửu chương, cũng phải mất 3 tháng.

14. Rèn luyện trí nhớ
Hãy luyện trí nhớ cho trẻ từ khi còn nhỏ. Về điểm này, chúng ta học cách của bố Gete đã áp dụng cho cậu con trai duy nhất từ khi cậu 0 tuổi. Bố của Gete có cái nghiêm khắc của người lính trong quân đội, nhưng đã thự sự nỗ lực trong việc dạy dỗ cậu bé Gete.
Từ khi Gete nhỏ, ông đã làm như cách của Karl-Bite, ông yêu thương bồng bế con trai ra phố, chỉ cho con thấy và nhớ nhiều đồ vật/ hiện tượng.
Ở Đức có nhiều bài đồng dao đơn giản, dễ hiểu, bố của Gete đã dạy cho cậu rất nhiều bài đồng dao. Các bài đồng dao này vần nên rất dễ nhớ, và giúp vốn từ của Gete trở nên rất phong phú. Cứ như vậy, trí lực Gete tiến bộ trông thấy.
Chưa đầy 4 tuổi, bố đã dạy Gete đọc sách, nhưng thường là những cuốn sách về thơ ca. Gete lớn hơn 1 chút, bố dẫn cậu ra phố xá, vào rừng rú, giảng giải cho cậu nghe về địa lý và lịch sử nơi đó.
Hồi đó có cuốn thơ của Tsueraryusu trứ danh viết về địa lý, lịch sử, ông đã dùng cuốn đó để dạy Gete. Với việc dạy Gete, không thể không nói tới công lao của mẹ cậu. Công lao của bà không kém gì với công lao của bố Gete. Bà là người nói chuyện rât giỏi, từ lúc Gete 2 tuổi, bà kể cho cậu nghe/ nói chuyện với cậu như công việc học tập của mỗi ngày.
Tuyệt nhiên không được coi thường công việc luyện trí nhớ như vậy. Các bạn nên biết, trẻ 2,3 tuổi là thiên tài trí nhớ. Càng là giai đoạn này, luyện trí nhớ, trẻ sẽ trở thành em bé cực kỳ thông minh. Có bé 2 tuổi nhớ hết tên 100 thi sĩ cổ nối tiếng. Bảng cửu chương nên cho bé thuộc khi 3 tuổi. Tuy nhiên, nếu không có sự duy trì rèn luyện, trí nhớ đó cũng sẽ mai một đi, theo nguyên lý giảm dần.
Nếu như bạn muốn phát triển thiên tài trong mỗi đứa con, hãy liên tục cho con rèn luyện và đổi mới bài tập thường xuyên.

15. Rèn luyện tư duy Không phải chỉ rèn luyện trí nhớ.
Để nâng cao trí năng của trẻ, cần phải chú trọng rèn luyện tư duy cho trẻ từ sau 3 tuổi. Cho tới 6 tuổi, càng rèn luyện càng có trí năng hoạt động tốt. Bạn nên nhớ điều đó. Chức năng ghi nhớ và chức năng tư duy nằm ở 2 vùng hoàn toàn khác nhau ở trong đại não. Chức năng ghi nhớ nằm ở phần lá cạnh, chức năng suy nghĩ nằm ở phần lá trước. Ở phần lá trước, nếu được kích ứng, sẽ rất tốt, sắc sảo. Nếu không, phần đại não không phát triển, chỉ thoái hóa dần, không hoạt động được hết mức. Giáo dục (dạy dỗ) làm cho ghi nhớ thôi, chỉ số trí năng không cao. Nếu kích ứng rèn luyện suy nghĩ, chỉ số trí năng sẽ cao dần lên. Đối với rèn luyện tư duy, các bài tập trí năng có hiệu quả, nhưng có có 1 cách kích ứng bằng các trò chơi, như cho trẻ chơi trò “đố vui, đố vui”.

16. Để trẻ vận động hết mình
Cho trẻ vận động đầy đủ/ thỏa thích/ hết mình. Bạn phải sắp xếp việc dạy con một cách tri thức. Tức là phải để tâm tới giáo dục từ 0 tuổi về mọi mặt: sức khỏe, vận động, đạo đức, lễ nghĩa, tình cảm. Trẻ lên 2, hãy cho trẻ đi bộ hàng ngày, thật đầy đủ.
Bạn qui định khoảng cách để con tập chạy mỗi ngày, là mức 10m, 20m, và cho con tập chạy. Khả năng vận động cũng vậy. Nếu như bắt đầu từ thời kỳ này, sau này bé có khả năng vận động tốt, lên tiểu học có nhiều bé được chọn là vận động viên thể thao.
Cho bé đánh đu ở sà ngang, gióng sắt. Tiến sĩ Doman đã được giới thiệu ở đầu chương, trong trị liệu các bé khuyết tật não, cho bé đu gióng trong 1 phút, sau thời gian dài nghiên cứu, thấy rằng đây là 1 phương pháp trị liệu hiệu quả.
Đối với trẻ em bình thường, việc cho trẻ đánh đu gióng/ sà ngang là phương pháp tuyệt vời để kích ứng khả năng chịu đựng của trẻ. Sau đó, cho trẻ dùng đổi tay bám sà chuyển từ đầu này gióng sang đầu kia gióng, 2 tay nâng đẩy người lên xuống gióng, lộn xuôi, lộn ngược trên gióng.

17. Lớn lên từ “4 tay”
Cuối cùng, một việc quan trọng cho tới khi trẻ đầy năm, là cho trẻ lớn lên từ 4 tay của bố/mẹ. Đó là
1- Tay yêu thương
2- Tay chăm sóc
3- Tay từ ngữ
4- Tay khen ngợi.
(Thực ra là cách nói kiểu chơi chữ trong tiếng Nhật, đều có chữ Te ở cuối từ, mà Te có nghĩa là tay).
Sinh ra là một em bé kháu khỉnh khỏe mạnh, mà thiếu 4 Tay này, trẻ dễ bị mắc chứng tự kỷ. Trẻ mắc bệnh tự kỷ ngày một nhiều hơn, đó là sự thực, rất mong các bậc cha/mẹ biết trước điều này.
Chúng ta hiểu rằng, thai nhi trong bụng mẹ cũng có thể hiểu mọi lời nói của cha mẹ, từ khi còn là thai nhi trẻ được lớn lên trong tình yêu thương tràn đầy, khi sinh ra trẻ có tâm hồn và khả năng tiếp thu hoàn toàn khác. Hãy nâng niu trẻ bằng 4 tay này, thế nào bé cũng trở thành con người khỏe mạnh cả thể chất và tâm hồn.